fa عملکرد زیر شکن کج ساق توام با تیغه‌های سطحی در یک خاک با بافت رسی عمومی Ggeneral پژوهشي Research در تحقیق حاضرکه به منظور رفع مشکلات و کاهش انرژی مورد نیاز خاک ورزی عمیق در مزارع نیشکر در میان آب خوزستان انجام پذیرفت، سعی گردید که با تعبیه تیغه‌های سطحی در جلوی زیر شکن کج ساق، نیروی کشش لازم کاهش و ویژگی‌های فیزیکی خاک بهبود یابند. آزمایش‌ها در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی شامل 6 تیمار و در سه تکرار به اجرا در آمد. تیمارها عبارت بودند از: اول زیرشکنی به کمک تیغه‌های ریپر سوار بر بولدوزر، دوم زیرشکن کج ساق بدون تیغه سطحی، سوم و چهارم زیر شکن کج ساق با یک تیغه سطحی در عمق‌های ½ و <font face="times new roman,times,serif">⅓</font> عمق اصلی و پنجم و ششم، زیر شکن کج ساق همراه با دو تیغه سطحی در عمق‌های ½ و <font face="Times New Roman">⅓</font> عمق اصلی. نتایج نشان داد که در میان تیمارهای زیرشکن کج ساق، زیرشکن کج ساق بدون تیغه‌های سطحی، دارای بیشترین مقاومت کششی بوده و در سایر تیمارهای زیر شکن کج ساق به لحاظ تعبیه تیغه‌های سطحی، مقاومت کششی کاهش یافته است. افزایش عمق و تعداد تیغه‌های سطحی در کاهش نیروی کششی مؤثر بوده است. زیرشکن کج ساق با دو تیغه سطحی و در عمق ½ عمق اصلی، دارای کمترین توان مصرفی بوده و در مجموع تعبیه تیغه‌های سطحی در عمق‌های یاد شده به طور متوسط 21 درصد توان مصرفی را نسبت به زیر شکن کج ساق بدون تیغه‌های سطحی کاهش داد. سطح به هم خورده خاک و هم‌چنین سطح مقطع خاک به هم خورده به ازای عرض واحد در تیمار ریپر حداقل بود. به طور متوسط به کارگیری تیمارهای زیرشکن کج ساق، سطح به هم خورده به ازای عرض واحد در مقایسه با تیمار ریپر را تا 3/2 برابر افزایش داد. سایر نتایج بیانگر آن است که بیشترین شاخص مخروطی مربوط به تیمار ریپر بوده و تیمار زیرشکن کج ساق بدون تیغه سطحی و زیر شکن کج ساق با تیغه‌های سطحی، کاهش شاخص مخروطی را موجب گردیده‌اند. درصد لغزش چرخ‌های محرک تراکتور در کلیه تیمارهای زیر شکن کج ساق در دامنه 16- 12 درصد قرار داشته و بدین ترتیب گزینه مناسبی جهت زیرشکنی در اراضی سنگین، پیش رو قرار می گیرد. The present research was intended to alleviate the problems and costs of deep tilling in sugarcane production in Mian-Ab sugarcane farms located in Khuzestan province, Iran. The main objective was to investigate the feasibility of subsoiling operations with bentleg subsoiler (BLS) equipped with shallow tines, a combination expected to increase the critical depth resulting in less power consumption and improved soil physical conditions. Six treatments arranged in a completely randomized block design were used to measure the draft force (except for the bulldozer mounted rippers), disturbed soil cross-sectional area and penetration resistance. The treatments included (1) subsoiling with rippers mounted on bulldozer, (2) BLS without attachment, (3), and (4) BLS equipped with single tine at working depths of ½ and ⅓ of target depth, (5) and (6) BLS equipped with two tines at ½ and ⅓ target depth. The experiment was replicated three times. The results indicated that BLS without attachment had the highest draft requirement as compared with other BLS treatments with shallow tines. In general, tine attachment resulted in less draft mainly due to displacement of critical depth to lower soil zones. Increasing the number and depth of shallow tines resulted in less draft force. The BLS equipped with two tines working at ½ target depth exhibited minimum drawbar power. The inclusion of shallow tines resulted in 21% reduction in drawbar power requirement as compared to BLS without tine attachment. The cross-sectional area of the soil tilled by ripper was minimum. Furthermore, the tilled area was not uniform and subsequent subsoiling operations were needed. The average soil cross-sectional area per unit width was improved by BLS treatments by a factor of 2.3 as compared with that of ripper. The highest cone index was obtained in plots tilled by ripper the BLS reduced this index in a significant manner. The soil worked with subsoiler equipped with tines exhibited the least resistance. The range of wheel slippage for BLS treatments was 12-16% which lies in the upper end of the recommended range for optimum traction efficiency. The proposed idea proved prominent in subsoiling fine textured compact soils. زیرشکنی، زیرشکن کج ساق، تیغه‌های سطحی، نیشکر Subsoiling, Bentleg subsoiler, Shallow tines, Sugarcane. 117 129 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-731&slc_lang=fa&sid=1 M. H. Raoufat محمدحسین رئوفت Yes M. Kazemi Najaf Abadi مجید کاظمی نجف آبادی No