fa شبیه‌سازی اثرات تغییر اقلیم و سناریوهای سازگاری در تولید و بهره‌وری آب مصرفی دو رقم جو: مطالعه موردی در نجف‌آباد اصفهان عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">تغییر اقلیم بر عملکرد و بهره‌وری آب محصولات زراعی تأثیرات قابل‌توجهی دارد. هدف این مطالعه ارزیابی تأثیر تغییر اقلیم بر عملکرد بیولوژیک و دانه و میزان مصرف و بهره‌وری مصرف آب (WUE) دو ژنوتیپ جو (گوهران و ریحان 03) در تاریخ‌های مختلف کاشت پاییزه و بهاره با استفاده از مدل CERES-Barley نرم‌افزار DSSAT بود. بخش میدانی این مطالعه در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه صنعتی اصفهان (نجف‌آباد) برای جمع‌آوری داده‌های واسنجی و ارزیابی مدل انجام شد. داده‌های هواشناسی در بازه زمانی 2016&ndash;2003 از ایستگاه نجف‌آباد و داده‌های برآوردشده برای بازه زمانی 2050&ndash;2020 با استفاده از مدل مارکسیم تحت سناریو RCP 8.5 به‌دست آمد. تاریخ‌های کاشت در بازه 35- تا 35+ روز از تاریخ اصلی (30 مهر برای کشت پاییزه و 13 اسفند برای کشت بهاره) در نظر گرفته شدند. مدل مورد استفاده با دقت زیاد برای صفات روز تا گرده‌افشانی، روز تا رسیدگی، سطح برگ و عملکرد دانه و بیولوژیک واسنجی شد. تغییر اقلیم، به‌ویژه افزایش دما، عملکرد دانه و بیولوژیک را در هر دو فصل کاشت کاهش داد؛ اما عملکرد بیولوژیک به ویژه در کاشت بهاره کاهش بیشتری پیدا کرد. در بازه 2050&ndash;2040، بیشترین میزان مصرف آب در پاییزه (387/5 میلی‌متر برای گوهران) و کمترین میزان آن در کاشت بهاره (239 میلی‌متر برای ریحان 03) به‌دست آمد. تأخیر 25&ndash;20 روزه در کاشت پاییزه، بهره‌وری مصرف آب را بهبود داد؛ درحالی‌که کاشت زودهنگام 20-10 روزه در کاشت بهاره، به دلیل بهره‌گیری از دماهای خنک‌تر بهره‌وری مصرف آب را افزایش داد. میزان تبخیر -تعرق در کشت پاییزه (تا 399 میلی‌متر) افزایش، ولی در کشت بهاره (تا 267 میلی‌متر) کاهش یافت. رقم ریحان 03 به دلیل &nbsp;زودرس‌تر بودن، تحت تأثیر تغییر اقلیم در کاشت بهاره نسبت به رقم گوهران کاهش عملکرد کمتری را نشان داد. به طور کلی نتایج این مطالعه نشان داد که در شرایط مشابه این مطالعه، از طریق تغییر تاریخ کاشت می‌توان اثرات منفی تغییر اقلیم بر رشد و عملکرد گیاه جو را کاهش داد و پایداری تولید این گیاه را بهبود بخشید.&nbsp;</div> <div style="text-align: justify;">Climate change significantly affects the water use efficiency (WUE) and yield of field crops. This study evaluates the impacts of climate change on biological yield, grain yield, water consumption, and WUE of two barley genotypes, Goharan and Reyhan 03, under autumn and spring planting regimes using the CERES-Barley model within the Decision Support System for Agrotechnology Transfer (DSSAT) software. Data provided for model calibration and validation were sourced from the field experiments conducted at the Isfahan University of Technology research farm located in Najafabad, Iran. Meteorological data for the period of 2003 to 2016 were obtained from the Najafabad weather station, while future climate projections for 2020&ndash;2050 were generated using the MarkSim weather generator under the Representative Concentration Pathway (RCP) 8.5 scenario. Planting dates were analyzed within a &plusmn;35-day window relative to baseline dates of October 22 for autumn and March 3 for spring. The model demonstrated high accuracy in calibrating key traits, including days to anthesis, days to maturity, leaf area index, grain yield, and biological yield. Elevated temperatures associated with climate change reduced grain and biological yields across both planting seasons, with biological yield exhibiting a more pronounced decline, particularly under spring planting. During the 2040&ndash;2050 period, water consumption peaked at 387.5 mm for Goharan in autumn planting, while spring planting recorded a minimum of 239 mm for Reyhan 03. Delaying autumn planting by 20&ndash;25 days enhanced WUE, while planting earlier in the spring )10&ndash;20 days (improved WUE by exploiting cooler temperatures. Evapotranspiration increased by 399 mm in autumn but decreased by 267 mm in spring. The earlier-maturing Reyhan 03 genotype demonstrated smaller yield losses in spring planting due to climate change. The findings of this study suggest that programmed adjustments to planting dates may mitigate the adverse impacts of climate change on barley production, thereby enhancing sustainability.</div> بهره‌وری آب, تاریخ کاشت, تبخیر و تعرق, عملکرد دانه, محصولات زراعی Water productivity, Planting date, Evapotranspiration, Grain yield, Field Crops. 160 177 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1203-8&slc_lang=fa&sid=1 Siavash Bardehji سیاوش برده جی s.bardehji@ag.iut.ac.ir 000319475328460040194 000319475328460040194 No Department of Crop Production and Genetics, Collage of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه تولید و ژنتیک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. Hamid Reza Eshghizadeh حمیدرضا عشقی زاده hr.eshghizadeh@iut.ac.ir 000319475328460040195 000319475328460040195 Yes Department of Crop Production and Genetics, Collage of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه تولید و ژنتیک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. Morteza Zahedi مرتضی زاهدی mzahedi@iut.ac.ir 000319475328460040196 000319475328460040196 No Department of Crop Production and Genetics, Collage of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه تولید و ژنتیک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. Mehrdad Mahlooji مهرداد محلوجی mmahlooji2000@yahoo.com 000319475328460040197 000319475328460040197 No Department of Agronomy and Horticultural Sciences, Agricultural and Natural Resources Research and Education Center of Isfahan Province, Isfahan, Iran. بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، اصفهان، ایران. Mehdi Ghaysari مهدی قیصری 000319475328460040198 000319475328460040198 No Depatrment of Water Science and Engineering, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران.