Journal of Water and Soil Science

fa تأثیر تغییر کاربری اراضی بر برخی ویژگی‌های میکرومورفولوژیکی خاک در حوضه آبخیز رکعت در شرق استان خوزستان Impact of Land Use Changes on some Soil Micromorphological Features in Rakat Watershed, Eastern Khuzestan Province عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">این مطالعه با هدف بررسی اثر تغییر کاربری اراضی (جنگل و مرتع طبیعی به کشاورزی) بر برخی شاخص‌های میکرومورفولوژیکی کیفیت خاک در بخشی از حوزه آبخیز رکعت در شرق استان خوزستان انجام شد. نمونه‌های دست‌نخورده خاک از لایه‌های 15-0 و 30-15 سانتی‌متری کاربری‌های مزبور تهیه و ساختمان میکروسکوپی، نوع و فراوانی حفرات، ویژگی‌های اکسید و احیائی، فراوانی مواد هومیکی در این اراضی مقایسه شدند. نتایج نشان دادند که در کاربری جنگل طبیعی غالب حفرات از نوع آرایشی و ماکروپور بوده درحالی که در تغییر کاربری از جنگل به کشاورزی این حفرات از توسعۀ کمتری برخوردار هستند. در کاربری مرتع طبیعی حفرات عمدتاً از نوع آرایشی، کانال و ماکروپور بوده اما پس از تغییر کاربری از مرتع به کشاورزی حفرات بیشتر از نوع وگی مشاهده شد. نتایج همچنین نشان داد که کاربری جنگل طبیعی و پس از آن مرتع طبیعی به‌ترتیب با 73/27 و 18/22 درصد فراوانی حفرات بیشتری را در مقایسه با کاربری‌های چنگل به کشاورزی (01/19) و مرتع به کشاورزی (62/18) دارا هستند. در هر دو کاربری جنگل طبیعی و مرتع طبیعی انواع گرهک‌های اکسیدی، پوشش‌ها، پوشش‌های زیرسطحی و در امتداد سطح آهن و منگنز به‌میزان قابل توجهی بیشتر از کاربری‌های کشاورزی بود.</div> <div style="text-align: justify;">The objective of this study was to investigate the impact of land use change (forest and rangelands to agriculture) on some micromorphological indices of soil quality in part of Rakat watershed, southwest of Iran. Accordingly, intact soil samples from 0-15 and 15-30 cm depths were collected from the above-mentioned land uses, and microstructure, type and abundance of voids, redoximorphic features, and humic substances were compared. The results showed that in the natural forest use, most of the voids are in the form of macropores, whereas after their conversion to agriculture, these types of voids have little development. In natural rangelands uses, voids were mainly oriented channels and of macropore type, but after switching from pasture to agriculture, they were mainly of vughy type. The results showed that natural forests (27.73%) and natural grasslands (22.28%) had more abundance of voids than forest to agriculture (19.01%) and grassland to agriculture (18.62%) land uses. In both natural forests and pasture land uses, various types of iron and manganese nodules, coatings, hypo-coatings, and quasi-coatings were significantly higher than agricultural land uses.</div> ریزساختمان, حفرات, کانال, مواد هومیکی, کیفیت خاک Microstructure, Voids, Channel, Humic substances, Soil quality. 305 320 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2465-3&slc_lang=fa&sid=1 P. Heidari پریسا حیدری parisaheidari20@yahoo.com No 1. Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz, Khuzestan, Iran. 1. گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز S. Hojati سعید حجتی s.hojati@scu.ac.ir Yes 1. Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz, Khuzestan, Iran. 1. گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز N. Enayatzamir نعیمه عنایتی ضمیر n.enayatzamir@scu.ac.ir No 1. Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz, Khuzestan, Iran. 1. گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز A. Rayatpisheh امیر رعیت پیشه amirdz56@gmail.com No 2. Lecturer at Khuzestan Watershed and Natural Resources Organization, Ahvaz, Khuzestan, Iran. 2. اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان خوزستان