Journal of Water and Soil Science
علوم آب و خاک
jwss
Agriculture
http://jstnar.iut.ac.ir
0
user
2476-3594
2476-5554
10.47176/jwss
fa
jalali
1398
9
1
gregorian
2019
12
1
23
4
online
1
fulltext
fa
ارزیابی پتانسیل ریسک اکولوژیکی و سلامت انسانی برخی از فلزات سنگین در گردوغبار خیابانی شهر ایلام
Assessment of Potential Ecological and Human Health Risk of Some Selected Heavy Metals in Street Dusts in Ilam
عمومی
Ggeneral
پژوهشي
Research
<div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">قرارگرفتن در معرض گردوغبار خیابانی در طولانیمدت بهدلیل پتانسیل سمّیت فلزات سنگین انباشته شده در آن میتواند باعث اثرات مضرر برای سلامت انسان از طریق استنشاق، بلع و جذب پوستی شود. در این مطالعه،</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ت</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">عداد 25 عدد نمونه گردوغبار </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">خیابانی</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> از پیادهرو خیابانهای اصلی </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ایلام برداشت و </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به روش طیفسنجی جفتشده پلاسمای القایی (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">ICP-OES</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) اندازهگیری شدند. میانگین غلظت فلزات مورد مطالعه بهترتیب:</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">سرب (80/58)، روی (24/213)، مس (12/63)، کروم (84/45)،</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">کادمیوم (37/0)، نیکل (76/43)، وانادیوم (92/30) و آرسنیک (00/5) میلیگرم بر کیلوگرم است. بر اساس مقدار میانگین پتانسیل ریسک اکولوژیکی (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">Er</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) فلزات سنگین سرب، روی، مس، کروم، نیکل و وانادیوم دارای پتانسیل ریسک اکولوژیکی کم و کادمیوم دارای ریسک اکولوژیکی متوسط هستند. بیشترین میزان خطر غیرسرطانزایی (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">HQ</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) در کودکان و بزرگسالان بهترتیب مربوط به فلز آرسنیک از طریق مسیر بلع و فلز کروم از طریق مسیر جذب پوستی است و کمترین میزان مربوط به فلز کادمیوم از طریق مسیر تنفس است.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> مقادیر خطر تجمعی غیرسرطانزایی (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">HI</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) در هر سه </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">مسیر جذب در گروه سنی کودکان بیشتر از بزرگسالان است. همچنین در هر دو گروه سنی، کروم دارای بیشترین خطر سرطانزایی (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">RI</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) و سرب کمترین خطر را دارد. </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">نتایج بهدست آمده از پتانسیل ریسک اکولوژیک و ریسک سلامت انسانی، نشان داد که منبع آلودگی فلزات مورد مطالعه فعالیتهای انسانزاد از قبیل ترافیک، تأسیسات صنعتی و سوختن سوختهای فسیلی در منطقه مورد مطالعه است.</span></span></strong></div>
<div style="text-align: justify;">Long- term exposure to street dust because of the potential toxicity of heavy metals can cause harmful effects on the human's health by inhalation, ingestion and dermal contact. In this study, 25 dust samples were collected from the sidewalks of the main streets of Ilam and analyzed by inductively coupled spectroscopy (ICP- OES) method. The mean concentration of the studied metals was: Pb (58.80), Zn (213.24), Cu (63.12), Cr (45.84), Cd (0.37), Ni (43.73) V (30.92) and As (5.00) (mg / kg). Based on the average value of the potential ecological risk (Er), the heavy metals of Pb, Zn, Cu, Cr, Ni and V had a low ecological risk and Cd showed a moderate one. The highest non- carcinogenic risk (HQ) in children and adults was related to As through ingestion and Cr through the dermal contact pathway; on the other hand, the lowest amount was due to the Cd via the inhalation. Cumulative non- carcinogenic hazard (HI) of all heavy metals in the street dust have been found to be higher for children rather than adults. In both age groups, Cr and Pb had the highest and lowest risk of carcinogenicity (RI), respectively. The obtained results, therefore, indicate that the main source of heavy metals in the study area is anthropogenic sources such as traffic, industrial facilities and fossil fuels burning.</div>
غبار خیابانی, فلزات سنگین, خطر سرطانزایی, ایلام
Street dust, Heavy metals, Carcinogenic, Ilam
183
197
http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3617-4&slc_lang=fa&sid=1
N.
Ehtemae
ندا
احتمایی
aden.ehte@gmail.com