fa بررسی آزمایشگاهی اثر مانع با دندانه‌های ذوزنقه‌ای و مثلثی در پرتابه جامی‌شکل روی آبشستگی پایین‌دست با استفاده از مدل فیزیکی عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">استفاده از جت‌های پرتابی آزاد در سازه‌های پرتاب‌کننده جامی همراه با حوضچه استغراق وابسته، در صورت برقراری شرایط زمین‌شناسی و توپوگرافی و هیدرولیکی مناسب، مزایای اقتصادی و ایمنی چشمگیری در مقایسه با سایر انواع سازه‌های استهلاک انرژی دارد. در پژوهش حاضر پدیده آبشستگی پایین‌دست یک پرتابه جامی‌شکل در شرایط آزاد و همچنین در شرایط وجود دندانه با اشکال ذوزنقه‌ای و مثلثی در پایاب با فواصل چیدمان مختلف در 9 دبی و در مجموع 45 آزمایش بررسی شد. نتایج این پژوهش نشان داد که وجود دندانه چه اثراتی بر گستره و عمق آبشستگی می‌گذارد، بدین‌ترتیب که پرتابه جامی‌شکل با دندانه‌های مثلثی یک در میان نسبت به حالت بدون دندانه حدود 7/12 درصد کاهش آبشستگی را سبب می‌شود، همچنین حداکثر عمق آبشستگی در حالت باکت با دندانه‌های ذوزنقه‌ای یک در میان در بازه مطلوب‌تر از مابقی مدل‌ها به‌وقوع می‌پیوندد. سپس نتایج حاصل با تعدادی از فرمول‌های تجربی مقایسه و مشخص شد رابطه ورونس </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">A</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> نتایج نزدیک‌تری به مقادیر واقعی به‌دست می‌دهد.</span></span></strong></div> <div style="text-align: justify;">The use of free launch jets in flip bucket structures with associated submerged ponds, in the appropriate geological, and topographic and hydraulic conditions, could have significant economic and safety benefits. In this research, the downstream scour phenomenon of a flip bucket jet was investigated in free conditions, as well as in the presence of a trapezoidal and triangular slot in the coastal manner with different layout intervals at flow rate of 9, with a total of 45 experiments. The results of this study showed that the presence of the slot had significant effects on the depth and range of scour, so that the fit bucket jet with alternate triangular slots reduced the scour by about 12.7%, as compared to the no slot mode. Moreover, the maximum scour depth occurred in the bucket mode with the alternate trapezoidal slots in the more favorable interval than the rest of the models. Then, the results were compared with several empirical formulas and Veronese A relation showed closer results to the actual values.</div> پرتاب‌های جامی‌شکل, مستهلک‌کننده انرژی, عمق آبشستگی, دندانه‌های ذوزنقه‌ای و مثلثی Flip bucket jet, Energy dissipaters, Scour depth, Trapezoidal and triangular slots 243 254 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3809-1&slc_lang=fa&sid=1 Gh. Safarinejadi غلامرضا صفر نژادی R.ezasafarnejadi@yahoo.com No 1. Department of Water Science Engineering, Khouzestan Science and Research Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran., 2. Department of Water Science Engineering, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. 1. گروه علوم و مهندسی آب، پردیس علوم و تحقیقات خوزستان، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران، 2. گروه علوم و مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران M. Heidarnejad محمد حیدرنژاد mo_he3197@yahoo.com Yes 2. Department of Water Science Engineering, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. 2. گروه علوم و مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران A. Bordbar امین بردبار asefmn@yahoo.com No 2. Department of Water Science Engineering, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. 2. گروه علوم و مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران M. H. Pourmohammadi محمدحسین پورمحمدی purmohammadi@gmail.com No 3. Department of Water Science Engineering, Shoushtar Branch, Islamic Azad University, Shoushtar, Iran. 3. گروه علوم و مهندسی آب، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران A. Kamanbedast امیرحسین کمان بدست ka57_amir@yahoo.com No 2. Department of Water Science Engineering, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. 2. گروه علوم و مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران