fa تعیین مکان مناسب اندازه‌گیری رطوبت خاک در مدیریت آبیاری قطره‌ای- نواری ذرت عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">مکان اندازه‌گیری رطوبت خاک در مدیریت آبیاری به‌دلیل تغییرات مکانی زیاد ویژگی&shy;های هیدرولیکی خاک و چگونگی توسعه ریشه گیاه از اهمیت ویژه&shy;ای برخودار است. هدف از این پژوهش، تعیین مکان مناسبی برای اندازه‌گیری رطوبت خاک در مدیریت آبیاریقطره‌ای- نواری بود که بیانگر میانگین رطوبت خاک&shy;رخ (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">&theta;_avg</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) باشد. به همین منظور توزیع رطوبت خاک (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">&theta;_ij</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) در مرحله تاسل&shy;دهی ذرت و در طول یک دور آبیاری (73- 68 روز پس از کاشت) در انتهای فصل رشد اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد بیش از 70‌ درصد طول ریشه گیاه تا عمق 30 سانتی‌متری از سطح خاک قرار دارد. با پذیرفتن 10</span></span></strong><strong><span style="font-family:cambria,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">&plusmn;</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> درصد خطا نسبت به میانگین رطوبت خاک&shy;رخ، محدوده&shy;ای از خاک‌رخ مشخص شد که در بازه خطای پذیرفته شده قرار گرفته و از طرفی بیشترین نزدیکی به میانگین رطوبت خاک دارد (</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">0/9</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">&theta;_avg<&theta;_Rec<</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">1/1</span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">&theta;_avg</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">). از هم‌پوشانی </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">&theta;_Rec</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> در طول یک دور آبیاری، مکان مناسب برای اندازه‌گیری رطوبت خاک در فاصله افقی از نوار آبیاری تا 20 سانتی‌متر و عمق 20- 10 سانتی‌متری از سطح خاک به‌دست آمد. از جمله عواملی که در تعیین مکان مناسب اندازه‌گیری رطوبت خاک در راستای میانگین رطوبت خاک&shy;رخ بایستی در نظر گرفته شود، توجه به چگونگی توسعه سیستم ریشه و محدوده&shy;ای از خاک&shy;رخ است که تجمع بیشترین تراکم طول ریشه بوده و از طرفی حداکثر جذب آب از این ناحیه صورت می&shy;گیرد.</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"></span></strong></div> <div style="text-align: justify;">Location of soil moisture sampling in irrigation management is of special importance due to the spatial variability of soil hydraulic characteristics and the development of root system. The objective of this study was determination of the suitable location for soil moisture sampling in drip-tape irrigation management, which is representative of the average moisture in the soil profile (&theta;_avg) as well. For this purpose, soil moisture distribution (&theta;_ij) at the tassel stage of maize and one irrigation interval (68-73 day after plant) were measured at the end of season. The results showed more than 70% length of the root of plant was located in 30 cm of the soil depth. By accepting &plusmn;10% error in relation to the averaged soil moisture, some region of soil profile was determined which was in the acceptable error range and also near the averaged soil moisture (0.9&theta;_avg<&theta;_Rec<1.1&theta;_avg). By overlapping &theta;_Rec in one irrigation interval, the appropriate location for soil moisture sampling was the horizontal distance from drip-tape line to 20 cm and the depth of 10-20 cm from the soil surface. To determine the appropriate place for soil moisture sampling, the development of root system and the maximum concentrated root length density in the soil profile extracting the maximal soil moisture should be taken in to account, parallel with the averaged soil moisture.</div> آبیاری قطره‌ای- نواری, توزیع رطوبت در خاک, توسعه سیستم ریشه, ذرت, میانگین رطوبت خاک‌رخ Drip-tape irrigation, Soil moisture distribution, Root system development, Maize, Averaged soil moisture of the soil profile 45 54 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-813-7&slc_lang=fa&sid=1 Z. Amiri زهرا امیری zahraamiri501@gmail.com No 1. Water Engineering Department, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. 1. گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. Gheysari مهدی قیصری gheysari@cc.iut.ac.ir Yes 1. Water Engineering Department, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. 1. گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. R. Mosaddeghi محمدرضا مصدقی mosaddeghi@cc.iut.ac.ir No 2. Soil Science Department, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. 2. گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان M. S. Tabatabaei مهسا سادات طباطبایی Tabatabaeimah@gmail.com No 1. Water Engineering Department, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. 1. گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. Moradiannezhad مهرناز مرادیان نژاد m.moradiannezhad@yahoo.com No 1. Water Engineering Department, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. 1. گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان