fa شبیه‌سازی تجربی ابعاد پیاز رطوبتی بافت‌های مختلف خاک عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p dir="RTL"><strong>طراحی درست سیستم آبیاری قطره‌ای نیازمند آگاهی کافی از نحوه توزیع جریان آب در خاک به‌صورت افقی و عمودی و مدل کردن ابعاد پیاز رطوبتی تشکیل یافته تحت منبع نقطه‌ای می‌باشد. کارهای آزمایشگاهی و صحرایی با توجه به محدودیت زمانی و مالی در این راستا مناسب نبوده و کاربرد نرم‌افزارهای دقیق جهت تعیین معادلات مختلف در شرایط متفاوت ضروری به‌نظر می‌رسد. هدف از این تحقیق، ارائه مدل‌هایی ساده جهت برآورد ابعاد پیاز رطوبتی در دبی‌ها و بافت‌های مختلف در سیستم آبیاری قطره‌ای است. بدین‌منظور مدل </strong><br> <strong><span dir="LTR">D </span></strong><strong>۲</strong><strong><span dir="LTR">HYDRUS-</span></strong><strong> برای چهار دبی مختلف در یک بافت خاک و نیز کلاس‌های مختلف بافت خاک برای یک دبی کاربردی اجرا شد. مقادیر حاصل از اجرای نرم‌افزار که شامل عمق و حداکثر قطر جبهه رطوبتی بود نسبت به زمان برازش یافت. نتایج شاخص‌های آماری برای تمامی معادلات حاصله (۹۶/۰</strong><strong><span dir="LTR">R></span></strong><strong>، ۱۲/۲</strong><strong><span dir="LTR">RMSE<</span></strong><strong> و ۳۸/۱</strong><strong><span dir="LTR">MAD<</span></strong><strong>) حاکی از دقت مناسب معادلات مربوطه جهت تعیین ابعاد پیاز رطوبتی تحت منبع نقطه‌ای است. همچنین نتایج حاصله نشان داد که حداکثر و حداقل عمق و قطر جبهه رطوبتی، به‌ترتیب، مربوط به بافت‌های شنی&shy;لومی و سیلت می‌باشد.</strong></p> <p>Accurate design of drip irrigation systems requires sufficient understanding of horizontally and vertically distribution of water flow in soil and modeling the wetting pattern dimensions created under the drip source. Field and laboratory activities are not suitable for this purpose considering their time and financial constraints and it is necessary to apply accurate software for determination of several equations in different situations. This research aimed to present simple models for calculation of wetting pattern dimensions in different discharges and structures in drip irrigation system. For this purpose, HYDRUS-2D model was implemented for four discharges in the same soil texture and different soil textures in the same discharge. The values obtained from running the software such as depth and maximum diameter of wetting pattern have been fitted with time values and corresponding equations were obtained. The results of statistical indices for all obtained equations (R>0.96, RMSE<2.12 and MAD<1.38) represent suitable accuracy of corresponding equations in determination of pattern dimensions under the drip source. The results also showed that Loamy Sand and Silt textures, respectively, have maximum and minimum depth and wetting pattern diameter.</p> آبیاری قطره‌ای, ابعاد پیاز رطوبتی, مدل HYDRUS-2D drip irrigation, HYDRUS-2D model, wetting pattern dimensions. 13 23 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-217&slc_lang=fa&sid=1 N. Khanmohamadi ندا خان‌محمدی s.besharat@urmia.ac.ir Yes 1. Dept. of Water Eng., Faculty of Agr., Univ of Urmia., Urmia, Iran. ۱. گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه S. Besharat سینا بشارت No 1. Dept. of Water Eng., Faculty of Agr., Univ of Urmia., Urmia, Iran. ۱. گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه