fa اشکال آهن خاک در مزارع تحت کشت نیشکر با مدت زمان بهره‌برداری متفاوت عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">کشت نیشکر در سطح وسیعی از اراضی استان خوزستان انجام می‌شود. اما این نوع کشت نیاز به کاربرد آب فراوان برای آبیاری (30000 مترمکعب در هکتار) در فواصل زمانی کوتاه دارد. این بررسی به‌منظور تعیین اثر زراعت نیشکر بر روند تغییرات اشکال اکسیدهای آهن در مزارع نیشکر با سوابق مختلف کشت انجام شد. نتایج به‌دست آمده نشان داد که با افزایش سابقه بهره‌برداری، مقدار کل اکسیدهای آهن آزاد (</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Fe_d</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) و اکسیدهای متبلور آهن (</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Fe_d-Fe_o</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) افزایش پیدا کرده است. متوسط مقدار </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Fe_d</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> از 6958 میلی‌گرم در کیلوگرم در مزارع با سابقه بهره‌برداری متوسط تا 4560 میلی‌گرم در کیلوگرم در مزارع با سابقه کم بهره‌برداری به‌دست آمد. در روندی مشابه، متوسط مقدار اکسیدهای آهن متبلور از 3/5888 در مزارع با سابقه بهره‌برداری زیاد تا 9/5003 میلی‌گرم در کیلوگرم درمزارع با سابقه بهره‌برداری کم کاهش یافت. افزایش در مزارع با سابقه زیاد نشان‌دهنده اثر زراعت نیشکر بر تحول در خاک است. مقدار اکسیدهای غیرمتبلور آهن (</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">Fe_o</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) از 9/443 میلی‌گرم در کیلوگرم در لایه سطحی خاک تا 8/273 میلی‌گرم در کیلوگرم در عمیق‌ترین آن کاهش یافت. افزایش در سطح ناشی از وجود مواد آلی و فعالیت میکروبی بیشتر است. مقدار آهن فعال&nbsp;</span></span></span><span style="position:relative;top:13.0pt;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;"><img alt="" height="40" src="file:///C:/Users/nashr/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image002.gif" width="39" ></span></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"></span></span>&nbsp;<span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">تمام مزارع پس از بهره‌برداری نسبت به قبل از آن کاهش یافته است. همچنین این نسبت از 055/0 در مزارع با سابقه زیاد تا 064/0 در مزارع با سابقه کم به‌دست آمد که نشان‌دهنده روند افزایش اکسیدهای بلورین آهن در مزارع با سابقه بهره‌برداری زیاد است.</span></span></span></strong></div> <div style="text-align: justify;">Sugarcane is cultivated in the wide area in Khuzestan province. In these areas, irrigated sugarcane cultivation consumes more than 30,000 cubic meters per hectare annually. This research was carried out to determine the effect of sugarcane cultivation on the soil development process and forms of iron oxides. Different sugarcane fields with different utilization times were selected and soil physico-chemical properties and different Fe forms were measured. The results showed that with enhancing the utilization time, the total amount of total iron oxides (Fe_d) and crystalline iron oxides (Fe_d-Fe_o) was increased. The average value of the Fe_d from 6958 mg/kg in the fields with a medium utilization history was decreased to 4560 mg/kg in fields with a short utilization history. Similarly, the average amount of crystalline iron oxide from 5888.3 mg/kg in the fields with a long utilization history was decreased to 5003.9 mg/kg in the fields with a short utilization hostory. This increase reflected the effect of sugarcane cultivation on the soil development process in the cultivated fields. The amount of non-crystalline iron oxides (Fe_o) was decreased from 443.9 mg/kg from the soil surface to 273.8 mg/kg to the subsurface. This increase was related to the more organic matter and the microbial activity in the surface soil. The amount of active iron (Fe_o/Fe_d) was dropped in all fields after the cultivation. Also, this ratio was dropped from 0.055 in the fields with a long cultivation history to 0.064 in the fields with a short utilized field. The results, therefore, showed that the increase of crystalline iron oxides was due to sugarcane and its heavy irrigation.</div> آهن غیرمتبلور, اکسید آهن متبلور, نیشکر, مدت زمان بهره‌برداری Crystalline Iron Oxide, Non-crystaline Iron, Utilization History, Sugarcane Plantation 149 164 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1100-3&slc_lang=fa&sid=1 M. Habibian محسن حبیبیان doost_nik@yahoo.com No 1. Master of Water and Soil Agro-Industry Imam Khomeini, University of Bu-Ali Sina, Hamedan, Iran. 1. گروه آب و خاک کشت و صنعت امام خمینی (ره)، دانشگاه بوعلی سینا، همدان S. Jafari سیروس جعفری Siroosjafari@yahoo.com No 2. Associate Professor, Ramin agriculture and Natural Resources University of Khuzestan, Molla Sani – Khouzestan, Iran. 2. گروه علوم خاک، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان، خوزستان M. Sheklabadi محسن شکل آبادی sheklabadi@basu.ac.ir Yes 3. Associate Professor, Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, University of Bu-Ali Sina, Hamedan, Iran. 3. گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان