Journal of Water and Soil Science
علوم آب و خاک
jwss
Agriculture
http://jstnar.iut.ac.ir
0
user
2476-3594
2476-5554
10.47176/jwss
fa
jalali
1397
3
1
gregorian
2018
6
1
22
1
online
1
fulltext
fa
ارائه راهبرد جامع و مناسب جهت توسعه احداث سد زیرزمینی با استفاده از مدل SWOT و ماتریس کمی QSPM (مطالعه موردی: حوضه کریان)
Providing a Comprehensive and Appropriate Strategy for the Construction of an Underground Dam Using the SWOT Model QSPM Matrix (A Case Study: Keriyan Watershed)
عمومی
Ggeneral
پژوهشي
Research
<div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">سدهای زیرزمینی، سازهها</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">یی</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">هستند</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">که</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ز</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">یرزمین ساخته شدهاند و توانایی ذخیره </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">و</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">دسترس</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">قرار</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">دادن</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">آب</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">زیرزمینی</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">را</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">دارا</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">میباشند</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">. </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ا</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ین تحقیق با استفاده از مدل تحلیلی </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">SWOT</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> به بررسی مکانهای مناسب جهت توسعه سد زیرزمینی در منطقه کریان استان هرمزگان پرداخته شده است. ابتدا برای تهیه داده</span></span></strong><strong><span style="font-size:11.0pt;"></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ها</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ی لازم با بازدید از منطقه و ارائه پرسشنامه به ساکنین منطقه و کارشناسان امر، نقاط قوت، ضعف، فرصت</span></span></strong><strong><span style="font-size:11.0pt;"></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ها</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">و</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">تهد</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">یدهای موجود در منطقه برای سدهای زیرزمینی بررسی گردید. در مرحله نهایی با استفاده از مدل تحلیلی </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">SWOT</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> و ماتریس کمی </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">QSPM</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> راهبرد جامع و راهکار مناسب برای سدهای زیرزمینی تعیین شد. نتایج نشان داد که کاسته نشدن حجم مخزن در اثر رسوبگذاری و کاهش تبخیر از مخزن سد با ارزش نهایی 85/0 و 66/0 در عوامل درونی و تمایل و همکاری سازمانهای مربوطه و به هم خوردن حقآبه پاییندست با ارزش نهایی 68/0 و 66/0 در عوامل بیرونی، بیشترین تأثیر را در انتخاب شدن راهبرد داشته</span></span></strong><strong><span style="font-size:11.0pt;"></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">اند</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">. </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">براساس</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">نتا</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">یج عوامل درونی و بیرونی راهبرد در ربع حداکثر- حداکثر قرار گرفت و در راستای راهبرد تعیین شده با استفاده از نقاط قوت و فرصت</span></span></strong><strong><span style="font-size:11.0pt;"></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ها</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">با</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ید نقاط ضعف را پوشش داد و بر تهدیدها فایق شد. راهکارهای در راستای راهبرد ارائه و در ادامه برای اولویتبندی این راهکارها از ماتریس کمی </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">QSPM</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> استفاده شد. در نهایت راهکار ارزیابی هیدرولوژیکی، اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی سدهای زیرزمینی قبل و بعد از احداث با امتیاز نهایی 19/3 در اولویت اول قرار گرفت.</span></span></strong></div>
<p style="text-align: justify;">Underground dams are structures built in underground and are capable of saving and making the underground water available. In this research, by using the SWOT analysis model, suitable locations were investigated for the development of an underground dam in the Keriyan area of Hormozgan province. At first, the necessary data and information were provided by visiting the region and presenting a questionnaire to the residents of the area and experts to investigate the strengths, weaknesses, opportunities and threats in the region for the underground dams. In the final step, by using the SWOT model and QSPM matrix, a comprehensive and appropriate strategy for underground dams was determined. The results showed that among the internal factors, not decreasing the volume of the reservoir due to deposits and reducing the evaporation from the reservoir with a final value of 0.85 and 0.66, and among the external factors, the willingness and cooperation of the relevant organizations and the disruption of downstream water rights with a final value of 0.68 and 0.66 had the greatest impact on selecting the strategy. Based on the results related to the internal and external factors, the strategy was placed in the maximum-maximum quadrant; in line with the strategy, by using the strengths and opportunities, the weaknesses should be overcome and the threats should be tackled. Some strategies were presented. In order to prioritize these strategies, the quantitative matrix QSPM was used. Finally, the hydrological, economic, social and environmental evaluating strategies of underground dams, before and after the construction, with a final score of 19.3 were prioritized.<span dir="RTL"></span></p>
سد زیرزمینی, راهبرد, مدل SWOT, ماتریس کمی QSPM, استان هرمزگان
Underground dam, Strategy, SWOT, QSPM matrix, Hormozgan province.
187
198
http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3490-1&slc_lang=fa&sid=1
J.
Chezgi
جواد
چزگی
chezgi.javad@gmail.com