fa تخمین مشخصات هیدرولیکی کانال‌های واگرای مستهلک کننده انرژی با استفاده از روش ماشین بردار پشتیبان عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;"></p> <div> <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:nasimyw;"><strong><span style="font-size:11.0pt;">پرش هیدرولیکی متداول‌ترین روش جهت استهلاک انرژی جنبشی آب در پایین‌دست سرریزها، شوت‌ها و دریچه‌ها می‌باشد. در تحقیق کنونی مشخصات هیدرولیکی</span></strong> <strong><span style="font-size:11.0pt;">ازجمله نسبت اعماق متناوب، پرش هیدرولیکی واستهلاک انرژی در سه نوع کانال واگرای ناگهانی به‌صورت بدون مانع، دارای پله معکوس و</span></strong> <strong><span style="font-size:11.0pt;">بلوک مرکزی با استفاده از روش ماشین بردار پشتیبان </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">SVM</span></span></strong><strong><span style="font-size:11.0pt;"> که به‌عنوان یک روش یادگیری ماشین می‌باشد تخمین زده شده و نرخ تأثیر پارامترهای ورودی در هر پرش مورد ارزیابی قرار گرفته است. بدین‌منظور مدل‌های مختلفی با استفاده از پارامترهای هیدرولیکی- هندسی تعریف شده و در کل تعداد 936 داده مشاهداتی برای آموزش و آزمون مدل‌های سه نوع مختلف کانال واگرا استفاده گردید. همچنین عملکرد تعدادی از روابط نیمه‌تجربی موجود نیز مورد بررسی قرار گرفته و نتایج حاصل با مدل‌های برتر </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">SVM</span></span></strong><strong><span style="font-size:11.0pt;"> مقایسه گردید. نتایج حاصله ضمن تایید قابلیت روش ماشین بردار پشتیبان در تخمین مشخصات پرش هیدرولیکی،</span></strong> <strong><span style="font-size:11.0pt;">کارایی این‌روش را نسبت به روابط نیمه‌تجربی به اثبات رساند. از نتایج به‌دست آمده مشخص گردید، مدلی که بیشترین دقت را در تخمین نسبت اعماق متناوب و استهلاک انرژی داراست مدل با پارامترهای </span></strong><span style="text-align: justify;">(Fr</span><sub style="text-align: justify;">1</sub><span style="text-align: justify;">,h</span><sub style="text-align: justify;">1</sub><span style="text-align: justify;">/B)&nbsp;</span><strong><span style="font-size:11.0pt;">&nbsp;و در تخمین طول پرش مدل با پارامترهای </span></strong><span style="text-align: justify;">(Fr</span><sub style="text-align: justify;">1</sub><span style="text-align: justify;">, h</span><sub style="text-align: justify;">2</sub><span style="text-align: justify;">/h</span><sub style="text-align: justify;">1</sub><span style="text-align: justify;">)</span><strong><span style="font-size:11.0pt;"> می‌باشد.</span></strong></span></p> </div> </div> <p style="text-align: justify;">Hydraulic jump is the most common method of dissipating water&rsquo;s kinetic energy in downstream of spillways, shoots and valve. In this paper, Support Vector Machine (SVM) method, as a machine learning method, have been used to estimate hydraulic characteristics such as the sequent depth ratio, jump length and energy loss in three different sudden expansions stilling basins, and the rate of influence of input parameters in each jump has been analyzed. In order to evaluate the performance of proposed method, 936 sets of the observed data have been used for training and testing process of three kinds of expanding channel models. Furthermore, a comparison between semi-theoretical approaches and the data obtained from the best SVM models have been carried out. The results confirmed the efficiency of SVM method for estimating the hydraulic jump characteristics and proved that this method performed well in comparison to the semi-theoretical relationships. The obtained results revealed that the superior model for the sequent depth ratio and relative energy dissipation was the model with (Fr₁,h₁/B) parameters and the superior model for the length of hydraulic jump prediction was the model with (Fr₁, h₂/h₁) parameters.</p> مشخصات هیدرولیکی, کانال های واگرا, استهلاک انرژی, سیستم های هوشمند, ماشین بردار پشتیبان Hydraulic Characteristics, Expanding Channels, Energy Dissipation, Support vector machine 205 219 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3517-1&slc_lang=fa&sid=1 K. Roshangar کیومرث روشنگر kroshangar@yahoo.com Yes 1. Dept. of Water, College of Civil Eng., Univ. of Tabriz, Tabriz, Iran. 1. گروه آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز R. valizadeh ریحانه ولیزاده reyhaneh_valizadeh_rvacivil@yahoo.com No 1. Dept. of Water, College of Civil Eng., Univ. of Tabriz, Tabriz, Iran. 1. گروه آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز