fa طراحی سیستم پایش خشکسالی براساس شاخص یکپارچه در حوضه آبریز زاینده‌رود عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p dir="RTL"><strong>خشکسالی عبارت است از یک دوره ممتد کمبود بارش که منجر به<a name="OLE_LINK4">صدمه زدن به انواع مصرف کنندگان آب، به‌ویژه بخش کشاورزی </a>و <a name="OLE_LINK6">کاهش عملکرد آنها </a>می&rlm;شود. شاخص‌های مختلفی برای ارزیابی خشکسالی پیشنهاد شده که براساس یکی از انواع خشکسالی‌های هواشناسی، هیدرولوژی یا کشاورزی بوده و تاکنون شاخصی که دربرگیرنده کلیه عوامل مورد نظر باشد، معرفی نشده است. هدف از این تحقیق، <a name="OLE_LINK25">ارزیابی شاخص&rlm;های موجود </a>در پایش خشکسالی و ارائه یک شاخص یکپارچه و در برگیرنده عوامل اصلی خشکسالی است که به‌دلیل موقعیت حساس حوضه آبریز زاینده&rlm;رود در فلات مرکزی ایران، این حوضه به‌عنوان منطقه مطالعاتی انتخاب گردیده است. شاخص یکپارچه در برگیرنده عوامل مختلف خشکسالی مانند هواشناسی، هیدرولوژیک، کشاورزی، اجتماعی- اقتصادی و زیست محیطی می‌باشد. در طراحی شاخص یکپارچه، از تلفیق لایه‌های استاتیک و دینامیک استفاده شده است. لایه‌های استاتیک شامل کاربری زمین، شیب و جنس خاک حوضه می‌باشد. لایه‌های دینامیک شامل بارش، تبخیر، دما، ذخیره آب سطحی، موقعیت سطح آب زیرزمینی و نیاز زیست محیطی می‌باشد. هر یک از این لایه‌ها با ضریب وزنی خود وارد نرم افزار </strong><strong><span dir="LTR">GIS</span></strong><strong> می‌شود و نقشه‌های پهنه‌بندی خشکسالی به‌دست می‌آید. به‌عنوان نتیجه‌ای از این شاخص سال آبی 1372 به‌عنوان سال تر سالی و سال آبی 1378 به‌عنوان بحرانی‌ترین سال از لحاظ خشکسالی انتخاب شد. بر این اساس، در نهایت، یک سیستم به‌روز پایش خشکسالی ارائه شده است.</strong></p> <p>Drought is an extended period of low precipitation which resulted in injuries to consumers of water and reducing their performance, especially in agriculture. Different indices have already been proposed for evaluating drought, based on one of the varieties of meteorological, hydrological and agricultural droughts, but no indices has been identified yet, encompassing all factors. This study has been carried out to assess existing indices for drought monitoring and proposing an integrated index including main factors of drought and is applied to the Zayandehrood river basin as study area, because of its sensitive situation in the central Iran plateau. An integrated index includes various drought factors such as meteorological, hydrological, agricultural, socio - economical and environmental factors. In designing <s>of</s> this integrated index, a combination of static and dynamic layers has been used. Static layers include land use, slope and soil type. Dynamic layers include precipitation, evaporation, temperature, surface water storage, groundwater level<s>s</s> position, and environmental needs. All these layers are analyzed in GIS software and drought zoning maps is prepared. Results showed that based on values of integrated index, water year 1371-72 was a wet year and water year 1378-79 was the most critical, in terms of drought.</p> آسیب‌پذیری, خشکسالی, شاخص, حوضه آبریز Vulnerability, Drought, Index, Watershed. 27 43 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-188&slc_lang=fa&sid=1 M. Khoshoei Esfahani مهرداد خشوعی اصفهانی mehrdad_khoshoei_esfahani@yahoo.com Yes 1. Dept. of Civil Eng, Isf Univ of Technol, Isfahan, Iran. 1. دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی اصفهان H.R. Safavi حمیدرضا صفوی No 1. Dept. of Civil Eng, Isf Univ of Technol, Isfahan, Iran. 1. دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه صنعتی اصفهان A. R. Zamani احمدرضا زمانی No 2. Subsea Research and Design Center, Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. 2. پژوهشکده علوم و فنون زیردریا، دانشگاه صنعتی اصفهان