fa رفتار ژئوشیمیایی عناصر نادر خاکی در طی هوادیدگی سنگ و تشکیل خاک در سطح مشترک گلسنگ- سنگ در باتولیت گرانیتوئیدی شیرکوه استان یزد عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p dir="RTL"><strong>مقادیر عناصر نادر خاکی با هدف بررسی رفتار این عناصر در سنگ گرانیت، خاک گرانیت و خاک بین سنگ وگلسنگی که بر روی این سنگ‌ها رشدکرده است، در شیرکوه استان یزد تعیین شد. الگوی عناصر نادر خاکی در گرانیت غنی از فسفر، توسط ترکیبی از فلدسپارهای غنی از یوروپیم، آپاتیت غنی از عناصر نادر خاکی متوسط تا سنگین و مونازیت غنی از عناصر نادر خاکی سبک تعیین شد. الگوی عناصر نادر خاکی خاک‌ها و خاک‌های سطح مشترک گلسنگ- سنگ نرمالیز شده به سنگ گرانیت مادر روندی کاملاً یکسان و مشابه با سنگ مادر نشان دادند. سطح فراوانی غلظت عناصر نادر خاکی در نمونه خاک سطح مشترک گلسنگ- سنگ مشابه با غلظت این عناصر در ترکیب‌های طبیعی مرجع (پوسته بالایی قاره‌ای و میانگین فراوانی عناصر نادر خاکی شیل متعلق به بعد از آرکئن استرالیا) بود و الگوی عناصر نادر خاکی نرمالیزشده به شیل متعلق به بعد آرکئن در سه نمونه خاک سطح مشترک گلسنگ-سنگ، روندی کاملاً مشابه و نزدیک به محور مرجع نشان داد. یکسان بودن روند عناصر نادر خاکی از نمونه سنگ گرانیت تا خاک و خاک تشکیل شده در سطح مشترک گلسنگ- سنگ در مناطق خشک و نیمه‌خشک کوهستانی می‌تواند تأکیدی بر غیرمتحرک بودن عناصر نادر خاکی باشد و بتوان از آنها به‌عنوان ردیاب در مطالعات منشایابی خاک بهره برد.</strong></p> <p>The concentrations of rare-earth elements (REEs) were determined with the aim of investigating the behavior of these elements in granitic rock, granitic soils and soils between rock and lichen in Shir-kuh of Yazd province. Rare earth element patterns of the P-rich granite were determined by the mixture of Eu-enriched feldspars, middle REEs to heavy REEs-enriched apatite and Light REEs-enriched monazite. Granite-normalized REEs patterns for soils and soil lichen-granite interface represented the same signatures and similar to parent rocks. The REEs levels of the soils lichen-granite interface were similar to the concentrations of the elements in the natural compositions (Upper Continental Crust and Post-Archean Australian Shale). PAAS-normalized Rare earth element patterns for three soils&rsquo; lichen-granite interface were identical to each other and PAAS and close to the reference axis (PAAS). The same signatures of REEs in granitic rock, granitic soils and soils lichen-granite interface in arid and semi-arid mountainous areas indicate that the elements are immobile and therefore, they can be used as a suitable tracer in soil provenance studies.</p> عناصر نادر خاکی, ژئوشیمی, گرانیت, گلسنگ, شیرکوه یزد Rare earth elements, Geochemistry, Granite, Lichen, Shir-kuh Yazd. 15 26 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-172&slc_lang=fa&sid=1 D. Khosraviani دولت خسرویانی khosraviani.dolat@gmail.com Yes 1. Group of Soil Sci., Faculty of Agric., Shahrekord Univ., Shahrekord, Iran. 1.گروه خاک‌شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد A. R. Davoudian Dehkordi علیرضا داودیان دهکردی No 2. Group of Rangeland and Watershed Management, Faculty of Natur. Resour. and Geosciences, Shahrekord Univ., Shahrekord, Iran. 2. گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد J. Givi جواد گیوی No 1. Group of Soil Sci., Faculty of Agric., Shahrekord Univ., Shahrekord, Iran. 1.گروه خاک‌شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد M. Sheibi مریم شیبی No 3: Group of Petrology and Economic Geology, Faculty of Earth Sci., Shahrood Univ. of Technol., Shahrekord, Iran. 3. گروه پترولوژی و زمین‌شناسی اقتصادی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود