fa ارزیابی تراکم خاک مزارع نیشکر تحت حالت‌های مختلف کشت به کمک چگالی ظاهری، چگالی ظاهری نسبی و شاخص مخروط خاک عمومی Ggeneral پژوهشي Research این پژوهش با هدف ارزیابی معضل تراکم خاک در مزارع شرکت توسعه نیشکر و صنایع جانبی اهواز انجام گرفت. نمونه‌های دست‌نخورده از کف جوی‌ها برای اندازه‌گیری درصد رطوبت (mc)و چگالی ظاهری (BD) خاک جمع‌آوری شد. با توجه به تغییر بافت در مزارع، برای بیان درجه فشردگی خاک‌های مختلف و مقایسه آنها با هم، علاوه بر چگالی ظاهری، چگالی ظاهری نسبی (RBD، نسبت چگالی ظاهری به چگالی ظاهری مرجع) نیز تعیین شد. تغییرات مقاومت مکانیکی (شاخص مخروط؛ CI) خاک نیز بررسی شد. نتایج نشان داد که اکثر مقادیر BD اندازه‌گیری شده در مزارع نیشکر، در محدوده "ریشه‌های اندک" (محدودیت زیاد) می‌باشد. با مقایسه مقادیر BD به‌دست‌ آمده با حد بهینه (85/0) دیده شد که بیشتر مقادیر به‌دست آمده بیش از حد بهینه برای رشد ریشه گیاه بود که بیان‌گر فشردگی بیش از حد خاک‌های مزارع نیشکر می‌باشد. مقادیر CI در نیم‌رخ خاک‌ها نشان داد که در اکثر عمق‌ها مقادیر اندازه‌گیری شده در کف جوی‌ها از حدود محدود‌کننده (MPa 2) و بحرانی (MPa 3) برای رشد و نمو ریشه بیشتر می‌باشد. بنابراین، به‌منظور بهبود حاصلخیزی و کیفیت فیزیکی خاک، مدیریت تردد ماشین‌های برداشت نی در مزارع نیشکر، باید مورد بازنگری قرار گیرد. Considering soil compaction problem in sugarcane fields due to using heavy harvester and haulout equipment under unsuitable moisture conditions, this research aims to assess soil compaction in sugarcane fields located in Da'balKhazaei Plantation unitofSugarcane Development and By-product Company, Ahvaz. Undisturbed soil samples from the furrow (wheel tracks) were collected for measuring soil water content and bulk density. Considering the changes in soil texture of sugarcane fields, for expressing the degree of soilcompactness, in addition to soil bulk density (BD), relative bulk density (BD divided by reference BD) was also determined. The change in soil mechanical resistance with depth was determined by a cone penetrometer. Results showed that most of soil BD values measured in the sugarcane fields were in the range of small root development scale (high limitation). Comparingthe calculated RBD values with optimum value (0.85), it was observed that most of the values were higher than the optimum values recommended for root growth. This shows excessivesoil compaction in the sugarcane fields. The values of cone indices measured in soil profiles indicated that most of the values were higher than either limiting (2 MPa) or critical (3 MPa) values for root growth. Therefore, for improving soil physical fertility and achieving sustainability in crop production, management of farm machinery traffic in sugarcane fields, especially at the harvest time, needs to be reconsidered. چگالی ظاهری نسبی, شاخص مخروط, فروسنج, مقاومت مکانیکی خاک, هاروستر نیشکر, واگن حمل نی Relative bulk density, cone index, cone penetrometer, mechanical soil strength, sugarcane harvester, haulout. 93 106 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-122&slc_lang=fa&sid=1 A. Veisitabar عالیه ویسی‌تبار No Dept. of Farm Machinery, College of Agric., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه ماشین‌های کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان A. Hemmat عباس همت ahemmat@cc.iut.ac.ir Yes Dept. of Farm Machinery, College of Agric., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه ماشین‌های کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان M. R. Mosaddeghi محمد‌رضا مصدقی No Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان