fa برگشت‌پذیری جذب کادمیم از محلول‌های آبی توسط زئولیت طبیعی فیروزکوه عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p>پسماند جذب عناصر در خاک دارای اهمیت فراوانی بوده و بر انتقال آلاینده‌ها و زیست‌فراهمی آن‌ها تأثیر دارد. این پژوهش به‌منظور مطالعه برگشت‌پذیری جذب کادمیم توسط زئولیت طبیعی فیروزکوه انجام شد. هم‌دماهای جذب بر‌اساس جذب کادمیم از محلول‌های حاوی غلظت‌های مختلفی از کادمیم در گستره‌ی 1 تا 10 میلی‌گرم بر لیتر و زمان تعادل 24 ساعت رسم شدند. مطالعه واجذب کادمیم با زئولیت طبیعی با 50 و 100 درصد حداکثر ظرفیت جذب انجام شد. هم‌دما‌های جذب به خوبی توسط مدل‌های فروندلیخ و کوبله کوریگان توصیف شدند (96/0=R). هم‌دماهای واجذب کادمیم از زئولیت انحراف کمی از داده‌های جذب نشان داد که دلالت بر برگشت‌پذیر بودن جذب دارد. همچنین برای بررسی برگشت‌پذیری جذب شاخص پسماند ظاهری نیز مورد بررسی قرار گرفت که نتایج نشان دادکه پسماندی وجود ندارد. به‌طور میانگین 75/71 % از میزان جذب اولیه کادمیم پس از پنج مرحله واجذب از زئولیت واجذب شد. آزادسازی چنین مقدار زیادی از کامیم جذب شده در مرحله واجذب نشان‌دهنده‌ی مناسب بودن جاذب برای استفاده‌ی مجدد می‌باشد.</p> <p>Sorption hysteresis in soil constituents has important environmental implications such as pollutant transport and bioavailability. This research was carried out to study sorption reversibility of cadmium (Cd) on natural zeolite. Sorption isotherms were derived by sorption of Cd (П) from solutions containing different concentrations of Cd in the range of 1 to 10 mg L-1 using a 24h batch equilibration experiment. Desorption of Cd(II) was studied with the clay samples initially treated with the metal loadings of 50 and 100% maximum sorption capacity (SCmax) during the sorption study. Sorption isotherms of Cd were well described by the Freundlich and Coble-Korrigan models (R2=0.96). Desorption isotherms of Cd from zeolite showed little deviation from sorption data indicating reversible sorption. On the other hand, the results revealed no hysteresis. The average amount of 71.75 % of the initially sorbed Cd was desorbed from zeolite after five successive desorption steps. Release of such a relatively high proportion of sorbed Cd indicates that zeolite is an effective sorbent for the repeated purification of polluted water and wastewater.</p> کادمیم, جذب, واجذب, زئولیت طبیعی فیروزکوه, پسماند. Cadmium, Sorption, Desorption, Natural zeolite, Hysteresis. 171 179 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-66&slc_lang=fa&sid=1 F. Alsadat Hodaee Koskkoee فرناز السادات هدائی کشکوئی No Dept. of Soil Sci., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه علوم خاک، دانشگاه صنعتی اصفهان H. Shariatmadari حسین شریعتمداری No Dept. of Soil Sci., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه علوم خاک، دانشگاه صنعتی اصفهان M. Hamidrpour محسن حمیدپور mohsen_hamidpour@yahoo.com Yes Dept .Soil Sci., Vali-e-Asr Univ. of Rafsanjan, Rafsanjan, Iran. گروه علوم خاک، دانشگاه ولیعصر رفسنجان M. Shirvani مهران شیروانی No Dept. of Soil Sci., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. گروه علوم خاک، دانشگاه صنعتی اصفهان