fa تأثیر نوع پوشش جنگلی بر ذخیره کربن آلی و خصوصیات خاک در جنگل خیرودکنار، نوشهر عمومی Ggeneral پژوهشي Research در میان خصوصیات خاک کربن آلی مهم‌ترین مؤلفه اکوسیستم‌های خاکی است و هر تغییر در فراوانی ترکیب آن اثرات اساسی روی تعداد زیادی از فرآیندهایی که در هر اکوسیستم رخ می‌دهد، خواهد داشت. تحقیق حاضر به منظور برآورد مقدار کربن ذخیره شده کل خاک و اجزای معدنی خاک در سه تیپ جنگلی راش- ممرز، انجیلی- ممرز و بلوط- ممرز در جنگل خیرودکنار انجام شد. نمونه‌برداری خاک از ارتفاع 200 تا 1200 متر از سطح دریا با رعایت فواصل 100 متر و با توجه به نوع پوشش جنگلی صورت گرفت. بیشترین مقدار ترسیب کربن در افق سطحی در تیپ جنگلی انجیلی- ممرز به مقدار 4/167 تن در هکتار و در کل خاک در تیپ جنگلی راش- ممرز 4/514 تن در هکتار برآورد شد. نتایج نشان داد که در بین بخش‌های معدنی خاک، بخش رس دارای بیشترین مقدار کربن آلی بوده اما بیشترین فاکتور غنای کربن در بخش شن و در تیپ راش- ممرز با مقدار 59/1 به‌دست آمد. بیشترین مقدار کربن آلی و میانگین وزنی قطر خاکدانه و کمترین مقدار چگالی ظاهری خاک در افق سطحی به‌ترتیب با مقادیر 89/7 درصد، 79/4 و 21/1 گرم بر سانتی‌مترمکعب در تیپ انجیلی- ممرز دیده شد. Organic carbon is the most important component of terrestrial ecosystems and any change in its abundance can have a major impact on the processes that take place in ecosystem. The aim of this study was to estimate carbon sequestration in three different elevations (200 to 1200 m from sea level) and according to vegetation type in the Khairoodkenar forest. The highest carbon sequestration was observed in the surface layer of a soil with Fig-Carpinus betulus vegetative cover and it was estimated to be 167.4 ton/ha. But when carbon sequestration was measured in soil solum, it was found that soils with Fagus orientalis-Carpinus betulus vegetation cover had the highest amount of organic carbon (514.4 ton/ ha). The results showed that clay fraction had the highest carbon content but the highest enrichment factor (1.59) was measured for sand fraction in soils with Fagus orientalis- Carpinus betulus vegetative cover. The highest organic carbon content (7.89%) and aggregate stability (MWD= 7.79mm) and lowest bulk density (1.21 g/cm3) were measured in soils with Figs- Carpinus betulus vegetative cover. کربن آلی خاک، ترسیب کربن، خصوصیات خاک، اجزای معدنی خاک Soil organic carbon, Carbon sequestration, Soil properties. 137 149 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1425-2&slc_lang=fa&sid=1 Z. Fahim زهرا فهیم fahim_1264@yahoo.com Yes M. A. Delavar محمد امیر دلاور No A. Golchin احمد گلچین No