fa تحلیل حساسیت، واسنجی و اعتبارسازی مدل یوروسم برای پیش‌بینی رواناب در حوزه آبخیز کارون جنوبی عمومی Ggeneral پژوهشي Research برای حفاظت حوزه‌های آبخیز، استفاده از مدلی که توانایی برآورد رواناب، فرسایش و رسوب را در زمان‌ها و مکان‌های معین داشته ‌باشد، ضروری است. هدف از انجام این تحقیق، بررسی تحلیل حساسیت مدل یوروسم‌ (Eurosem) و واسنجی و اعتبارسازی آن در شبیه‌سازی رواناب و دبی اوج رواناب در زیرحوزه تنگ رواق از حوزه آبخیز کارون جنوبی بود. بدین منظور، منطقه‌ای به وسعت یک هکتار انتخاب و رواناب عبوری در فواصل زمانی مشخصی در شش رخداد جمع‌آوری شد. تحلیل حساسیت مدل به روش ساده، با افزایش و کاهش 10 درصدی پارامترهای دینامیک مدل (چسبندگی خاک، هدایت هیدرولیکی اشباع، حرکت مویینگی خالص، ضریب زبری مانینگ، درصد حجمی رطوبت قبل از بارندگی و جدا‌‌پذیری ذرات خاک) انجام شد. بهترین واسنجی رواناب با کاهش هدایت هیدرولیکی و حرکت مویینگی و افزایش رطوبت اولیه صورت گرفت. نتایج اعتبارسازی مدل نشان داد که مدل قادر است میزان کل رواناب و دبی اوج رواناب را به خوبی شبیه‌سازی نماید ولی در شبیه‌سازی زمان شروع رواناب و زمان رسیدن به دبی اوج رواناب موفق نبود. نتایج تحلیل حساسیت مدل نشان داد که کل رواناب بیشترین حساسیت را به هدایت هیدرولیکی اشباع نشان داد. با افزایش 10 درصدی هدایت هیدرولیکی اشباع، کل رواناب 11 درصد کاهش و با کاهش 10 درصدی این پارامتر، کل رواناب 14 درصد افزایش نشان داد. این مدل نسبت به چسبندگی خاک هیچ‌گونه حساسیتی نشان نداد. نتایج نشان داد که حساسیت مدل یوروسم به موقعیت و محل ارزیابی مدل بستگی دارد. Models are helpful tools to predict runoff, sediment and soil erosion in watershed conservation practices. The objectives of this research were to investigate sensitivity analysis, calibration and validation of EUROSEM model in estimation of runoff in Tangh-e-Ravagh sub-basin of Karoun watershed. The model was tested in a one hectare experimental test site. The area was divided into nine elements according to EUROSEM user's manual. A triangular weir was installed at the outlet of the area to collect runoff in specified time periods for six rainfall events. Sensitivity analysis of the model was performed by a ±10% change in the dynamic parameters of the model and examining the outputs for a rainstorm. Sensitivity analysis showed that total runoff was sensitive to saturated hydraulic conductivity and insensitive to soil cohesion. Sensitivity analysis indicated that the model sensitivity depends on evaluation conditions and it is site-specific in nature. Calibration and validation of the model was performed on input parameters. Calibration of hydrographs was performed by decreasing saturated hydraulic conductivity and capillary drive and increasing initial soil moisture. Validation results showed that EUROSEM model simulated well the total runoff and peak of runoff discharge, but it could not simulate well the time of runoff, time to peak discharge تحلیل حساسیت، رواناب، مدل یوروسم Sensitivity analysis, Runoff, Eurosem model 49 60 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-955-3&slc_lang=fa&sid=1 M. Hamidpour محسن حمیدپور mohsen_hamidpour@yahoo.com Yes A. Jalalian احمد جلالیان No M. Afyuni مجید افیونی No B. Ghorbani بهزاد قربانی No