fa رصد تغییرات تخریب اراضی منطقه اردستان استان اصفهان در سه دهه گذشته با استفاده از فناوری سنجش از دور عمومی Ggeneral پژوهشي Research فناوری سنجش از دور به عنوان یک ابزار مناسب به منظور رصد زمانی برخی از پدیده‌های طبیعی به‌شمار می‌رود. در منطقه اردستان عوارض مختص مناطق خشک و بیابانی، از جمله پهنه‌های شنی (تپه‌های شنی و شنزارها)، دق‌های رسی، سنگفرش بیابانی و پوسته‌های نمکی مشاهده می‌شوند. این عوارض بیانگر تخریب اراضی منطقه در طی سالیان گذشته می‎باشند. بنابراین، به منظور بررسی روند تخریب اراضی منطقه در طی سه دهه گذشته، از چهار سری اطلاعات ماهواره‌ای Landsat MSS، Landsat TM، Landsat ETM+ و ماهواره هندی (IRS) به ترتیب مربوط به سال‌های 1976، 1990، 2001 و 2008 استفاده شد. تجزیه و تحلیل زمانی تصاویر نشان می‌دهد که طی 32 سال از وسعت دق‌های رسی به صورت منظم کاسته شده است و در مقابل، به وسعت دق‌های با پوشش گیاهی افزوده شده است. در طی این مدت، اراضی سنگریزه‎دار 13 درصد کاهش یافته است و وسعت پوسته‌های نمکی و رسوبات گچی، هر کدام 2 درصد افزایش یافته‌اند. اراضی پف‌کرده تا سال 2001 روند افزایشی داشته‌اند و پس از آن به‌دلیل حرکت تپه‌های شنی به سمت شمال و شمال شرق منطقه و پوشیده شدن بخشی از این اراضی توسط شن‌های روان، وسعت آنها در سال 2008 کاهش یافته است. در فاصله سال‌های 1990 تا 2008، پهنه‌های شنی 13 درصد کاهش یافته‎اند. نتایج، حاکی از آن هستند که تثبیت شن‌های روان و انجام اقدامات حفاظتی توانسته از سال 1990، روند بیابان‌زایی در منطقه را کنترل کند Remote sensing has been considered as an appropriate tool for temporal monitoring of some natural phenomena. Ardestan Region is prone to land degradation and masked by sand sheets, sand dunes, clay flats, desert pavement and different kinds of salt crust due to dry climate. To study the trends of land degradation in last three decades, four satellite data sets of Landsat MSS, Landsat TM, Landsat ETM+ and IRS acquired in 1976, 1990, 2001 and 2008, respectively were analyzed. The time series analysis revealed that the bare clayflats have decreased and clayflats with vegetation cover have expanded over 32 years. During this period, the areas which are covered by gravel have decreased 13 percent and both the area covered by salt crusts and aeolians have extended 2 percent. Puffy grounds have developed by 2001 but their magnitudes have decreased between 2001 and 2008 as they have been masked by the moving sand ripples. Reduction of 13 percent of sand sheets between 1990 and 2008 indicates that soil conservation practices have efficiently controlled land degradation and desertification in the area. تغییرات تخریب اراضی، اردستان، Landsat MSS، Landsat ETM+، Landsat TM، IRS Land degradation, Ardestan, Landsat MSS, Landsat ETM+, Landsat TM, IRS. 71 82 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2176-1&slc_lang=fa&sid=1 N. Yaghmaeian Mahabadi نفیسه یغماییان مهابادی yaghmaeian_na@yahoo.com Yes M. Naderi Khorasgani مهدی نادری خوراسگانی No J. Givi جواد گیوی No