fa مدل‌سازی انتقال و نگهداشت آلاینده‌های میکروبی در خاک‌های آهکی تحت جریان اشباع آب در خاک عمومی Ggeneral پژوهشي Research مطالعه انتقال میکروب‌ها در خاک از جنبه‌های مختلفی مانند آلودگی آب‌های زیرزمینی و پالایش زیستی خاک و آب زیرزمینی اهمیت دارد. هدف از این پژوهش مطالعه کمی انتقال باکتری در ستون‌های خاک آهکی دست‌نخورده تحت شرایط رطوبتی اشباع بود. بدین منظور، منحنی رخنه باکتری سودوموناس فلورسنس و کلراید در شرایط اشباع پایدار اندازه‌گیری شد. پس از پایان آزمایش انتقال باکتری، تعداد باکتری در لایه‌های مختلف خاک شمارش شد. مدل جذب- واجذب سینتیک تک مکانی و دو مکانی برنامه HYDRUS-1D برای پیش‌بینی انتقال و جذب باکتری در ستون خاک استفاده شد. نتایج نشان داد مدل جذب- واجذب سینتیک دو مکانی در مقایسه با مدل تک مکانی برآوردی بهتر از انتقال و نگهداشت باکتری در نیمرخ خاک دارد. کارایی این مدل (E) در برآورد منحنی رخنه باکتری از 92/0 تا 95/0 و در برآورد نگهداشت باکتری در نیمرخ خاک از 86/0 تا 94/0 بود. جذب باکتری به مکان 1 نسبتاً سریع و واجذب آن کند بود. در‌حالی‌که جذب باکتری و واجذب آن از مکان 2 سریع بود. ویژگی جذب سریع و واجذب کند باکتری در مکان 1 به کربنات کلسیم خاک نسبت داده شد که مکانی مناسب برای جذب باکتری است. نرخ واجذب باکتری کمتر از 01/0 نرخ جذب آن بود که نشان‌دهنده جذب تقریباً غیرقابل برگشت باکتری به کربنات کلسیم است. بیشتر باکتری‌ها پالایش شده در لایه‌های سطحی خاک نگهداشته شدند و با کاهش عمق مقدار نگهداشت باکتری به‌صورت نمایی کاهش یافت. نرخ حذف باکتری در خاک از 4 تا 9/4 متغیر بود. نرخ بالای حذف باکتری به کربنات کلسیم خاک نسبت داده شد که دارای بار موافق برای جذب باکتری گرم منفی است Microbial transport in soil is critical in different ways, especially in groundwater contamination and bioremediation of groundwater or soil. The main objectives of this research were quantitative study of bacterial transport and deposition under saturated conditions in calcareous soils. A series of column leaching experiments were conducted. Breakthrough curves (BTCs) of Pseudomonas fluorescens and Cl- were measured. After leaching experiment the bacteria was measured in difference layers of the soil columns. The HYDRUS-1D one- and two-site kinetic attachment-detachment models were used to fit and predict transport and deposition of bacteria in soil columns experiments. The results indicated that two-site kinetic model leads to better prediction breakthrough curves and bacteria retention in the calcareous soil in comparison with one-site kinetic model. Interaction with kinetic site 1 was characterized by relatively fast attachment and slow detachment, whereas attachment to and detachment from kinetic site 2 was fast. Fast attachment and slow detachment of site 1 was attributed to soil calcium carbonate that has favorable attachment site for bacteria. The detachment rate was less than 0.01 of the attachment rate, indicating irreversible attachment of bacteria. Most of the cells were retained close to the soil column inlet, and the rate of deposition decreased with depth. Microbial reduction rate for the soil was 4.02-4.88 log m-1. High reduction rate of bacteria was also attributed to soil calcium carbonate that has favorable attachment site for bacteria. انتقال باکتری، سودوموناس فلورسنس، جذب، جریان اشباع، خاک آهکی، واجذب Bacteria transport, Pseudomonas fluorescens, Attachment, saturated flow, Calcareous Soil, Detachment. 53 68 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-751-5&slc_lang=fa&sid=1 A. Farrokhian Firouzi احمد فرخیان فیروزی No M. Homaee مهدی همایی mhomaee@modares.ac.ir Yes E. Klumpp اروین کلومپ No R. Kasteel روی کستیل No M.Sattari مرتضی ستاری No