fa تأثیر استفاده از ابزار LCC در افزایش راندمان مصرف کود نیتروژن در شالیزار عمومی Ggeneral پژوهشي Research <p style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به‌دلیل سرعت بالای تصعید نیتروژن به‌صورت آمونیاک، نیتریفیکاسیون، رواناب سطحی و آب‌شویی، کارایی استفاده از نیتروژن در شالیزارها پایین می‌باشد. از آنجائی که نیتروژن برگ نشان‌دهنده ذخیره نیتروژنی کل از تمام منابع می‌باشد در نتیجه می‌تواند نشانگر خوبی از فراهمی نیتروژن برای گیاه در هر زمان باشد. دیاگرام شاخص رنگ برگ یک وسیله ساده و قابل حمل برای تعیین زمان مصرف سرک کود نیتروژن می‌باشد. این ابزار برای افزایش کارائی استفاده از نیتروژن مورد استفاده قرار می‌گیرد. یک آزمایش مزرعه‌ای برای مقایسه تأثیر کاربرد تقسیطی کود نیتروژن واستفاده از ابزار چارت رنگ برگ، بر عملکرد دانه و راندمان استفاده از کود نیتروژن در سال 1387 در مزرعه تحقیقاتی برنج در مرکز تحقیقات برنج کشور در آمل انجام شد. آزمایش در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با 12 تیمار در 3 تکرار برروی رقم فجر انجام شد.12 تیمار شامل تیمار شاهد (بدون مصرف کود نیتروژن) و تقسیط‌های 45، 90، 135 کیلوگرم نیتروژن در هکتار در سه زمان مصرف برای هر کدام از مقادیر و دو تیمار دیگر شامل تیمارهای </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">LCC</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> شماره 4 و 5 بوده است. نتایج نشان داد که عملکرد دانه نسبت به شاهد تا سطح 135 کیلوگرم در هکتار افزایش یافت به‌طوری که عملکرد دانه در این سطح مصرف کود 55‌% نسبت به شاهد افزایش یافت. همچنین نتایج نشان داد عملکرد دانه درتیمارهای </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">LCC</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> بیشترازتیمارهای تقسیطی بود. بنابراین نتایج بین تیمارهای مختلف کودی، تیمار 5</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">LCC</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> با داشتن حداکثر عملکرد دانه و راندمان‌های زراعی، فیزیولوژیک، داخلی و عامل بهره‌وری نسبی، می‌تواند بهترین روش مدیریتی برای استفاده از کود نیتروژن محسوب گردد و مانع از کاربرد اضافی کود نیتروژن در رقم فجر می‌گردد.</span></span></strong><br> &nbsp;</p> <p style="text-align: justify;">Nitrogen use efficiency is relatively low in irrigated rice fields because of rapid N losses from ammonia volatilization, the nitrification, surface runoff, and leaching in the soil-flood water system. Since the plant N represents the total N supply of all sources, plant N status will be a good indicator of N availability to crops at any given time. Leaf colour chart (LCC) is a simple portable diagnostic tool, to determine the timing of N top dressing. LCC was developed to increase the N use efficiency at irrigated rice fields. A field experiment was carried out to compare the effect of N split application and LCC on the grain yield and agronomic and recovery efficiency of Fajr variety in 2009. The experiment was conducted in a randomized complete block design with 12 treatments in 3 replications on Fajr cultivar. Twelve treatments included control treatments (without nitrogen fertilizer) and 45, 90, 135 kg N ha^-1 for three times each and two treatments included LCC treatments 4 and 5. As a result, all treatments showed significant (p=0.05) grain yield increase in comparison to control. Increased yield was observed up to 135 kgN/ha (55.2%). Grain yield of LCC treatments was higher than split treatments. LCC treatment 5 had higher AE, RE, PE, PFP and IE than LCC 4 and fixed &ndash; 135 at the less N rate in all fields. Therefore, the results of different fertilizer treatments showed that the LCC treatment 5 with maximum grain yield, agronomic, physiological, internal and relative efficiency factors can be considered as the best management method for using nitrogen fertilizer and preventing from excess use of nitrogen fertilizer in Fajr cultivar.&nbsp;<br> &nbsp;</p> نیتروژن, راندمان, برنج, LCC nitrogen, efficiency, rice, LCC. 193 204 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1930-1&slc_lang=fa&sid=1 S. Vaseghi سکینه واثقی vaseghi_s76@yahoo.com Yes 1. Dept. of Soil Sci., Islamic Azad Univ. of Savadkooh, Savadkooh, Iran. 1. گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سوادکوه M. Valinejad مریم ولی نژاد No 1. Dept. of Soil Sci., Islamic Azad Univ. of Savadkooh, Savadkooh, Iran. 1. گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سوادکوه M. Afyuni مجید افیونی No 2. Dept. of Soil Sci., College of Agric., Isf. Univ. of Technol., Isfahan, Iran. 2. گروه خاک شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان