fa تأثیر عوامل خاکی و زمین‌شناسی بر روی فرسایش آبکندی (مطالعه موردی: حوزه آبخیز سیف آباد- لرستان) عمومی Ggeneral پژوهشي Research چکیده فرسایش‌پذیری خاک و شکل‌گیری و گسترش فرسایش آبکند، تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله مقدار املاح محلول خاک و سازندهای زمین‌شناسی می‌باشد. در این مطالعه تلاش شده است تا تأثیر عوامل خاکی و سازندها بر روی فرسایش آبکندی در حوزه آبخیز سیف آباد در استان لرستان مورد بررسی قرار گیرد. بدین منظور گسترش حجمی و سطحی 17آبکند در 12 سال اخیر (1388-1376)، با استفاده از عکس‌های هوایی و مطالعات صحرایی مورد بررسی قرار گرفت. نمونه‌های خاک نیز در فاصله 50 درصدی طول هر آبکند از دو افق سطحی (cm30-0) و عمقی (بیشتر از cm30) برداشته شدند. فاکتورهایEC، PH، درصد سیلت، درصد رس، درصد شن، درصد آهک مورد اندازه‌گیری قرار گرفتند. تجزیه و تحلیل داده‌ها در نرم‌افزار SPSS14 و با اسنفاده از آزمون‌های ناپارامتری کروسکال والیس و من ویتنی انجام شد. جهت بررسی ارتبا ط بین حجم رسوب آبکندها و عوامل خاکی از ضریب همبستگی Spearman استفاده گردید. نتایج نشان داد که در خاک سطحی تنها عامل PH رابطه مثبت معنی‌داری(سطح 1%) با رسوب‌زایی آبکندها دارد. درخاک عمقی نیز فاکتورهای درصد سیلت رابطه مثبت معنی‌دار(سطح 1 %) و درصد شن نیز رابطه منفی معنی‌دار (سطح 5 % ) با حجم رسوب آبکندها دارند. هیچ رابطه معنی‌داری بین سازندهای زمین‌شناسی و تولید رسوب آبکندها یافت نشد. Soil erodibility and gully erosion and their expansion occur under geological formation and soil characteristics. This study aims to find the rate of soil and formation effects on gully erosion in Seifabad watershed. To that end, aerial and field work were used together to determine the rate & expansion of 17 gullies in 12 years' period from 1997 to 2009. The soils were sampled for each gully in 50% interval distance with 0-30 cm horizontal surfaces and >30 cm depth. Some factors were estimated from the soil such as EC, PH, Silt, Clay, Sand & limeston percentages. Statistical analysis was done using SPSS 14 through non-parametric tests such as Kruskal-Wallis & Mann-Whitney. Spearman coefficient was used to investigate the relation between volume of gully & litological factors. The results showed a positive correlation at 1% level for the PH with the gully erodibility in surface soil, but for the depth of soil this relation belonged to the silt percentage, and sand showed a negative relation at 5%level with the volume of the gully sediments. Finally, there was no statistical relationship between geological formation and the sediment yield in gullies. عوامل خاکی، زمین‌شناسی، فرسایش آبکندی ، استان لرستان، عکس‌های هوایی soil factors, geology, gully, erosion, Lorestan, Aerial photo 139 151 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1703-2&slc_lang=fa&sid=1 SH. Yousofvand شامحمد یوسفوند pasha.m65@gmail.com Yes M. Habibnejad محمود حبیب‌نژاد No K. Soleimani کریم سلیمانی No M. Rezaie Pasha مریم رضایی پاشا No