fa ارزیابی کارآیی سورگوم (Sorghum bicolor) و سلمه تره (Chenopodium album) در پالایش سبز روی از خاک عمومی Ggeneral پژوهشي Research آلودگی خاک و گیاهان به فلزات سنگین، نقشی بسیار مهم و حیاتی در سلامت و حیات انسان و سایر موجودات دارد. هدف از این پژوهش در پالایش سبز روی از خاک بود . بدین منظور یک (Chenopodium album) و سلمهتره (Sorghum bicolor) ارزیابی کارآیی سورگوم ۰/۱ (NaNO ۰ مولار، نیترات سدیم ( 3 /۰۱ (CaCl نمونه خاک آهکی با غلظتهای مختلف روی آلوده شد. هم چنین، کارآیی کلریدکلسیم ( 2 ۱ مولار در عصارهگیری "بخش زیست فراهم " فلز روی از خاک مقایسه شد . سپس ، هم بستگ ی (NH4NO مولار و نیترات آمونیوم ( 3 غلظت های عصاره گیری شده روی با این روش ها با پاسخ گیاهان مورد مطالعه به آلودگی روی در خاک (عملکرد نسبی ماده خشک و غلظت روی در گیاه) بررسی شد. سورگوم و سلمهتره پس از کشت در این خاک، برداشت و تجزیه شدند. نتایج حاصل از این پژوهش ٩٠٠ ≥) بردبارتر بود، ولی سورگوم آلودگیهای حاد رو ی را بهتر mg/kg) نشان داد که سلمهتره نسبت به سطوح پایین و متوسط آلودگی تحمل کرد . هم چنین سورگوم نسبت به سلمه تره، توانایی بیشتری در برداشت روی داشت، بهطوریکه می توان خاک هایی با سطوح پایین ٩٠٠ ≥) روی را توسط سورگوم پالایش نمود . هم چنین، هم بستگی معنی داری بین غلظت روی عصاره گیری شده با نیترات mg/kg) آلودگی آمونیوم یک مولار و پاسخ گیاه به آلودگی روی در خاک (عملکرد نسبی و غلظت روی در شاخساره) دیده شد Heavy metals contamination of soil and plants has very important and vital role in relation to health and life of human and other organisms. The aim of this study was to assess the efficiency of sorghum (Sorghum bicolor) and sommon lambsquarter (Chenopodium album) in phytoremediation of Zn from soil. Efficiency of 0.01M CaCl2, 0.1M NaNO3, and 1M NH4NO3 for extraction of “bioavailable fraction of soil Zn was also compared. Correlation between the Zn concentrations extracted by these methods and plants response (relative yield and shoot Zn concentration) to soil Zn contamination was then evaluated. For this purpose, a calcareous soil sample was contaminated with different concentrations of Zn. Sorghum and common lambsquarter, were grown in pots containing the contaminated soil and were analysed for their Zn concentrations after harvest. Results of this study showed that, common lambsquarter was more tolerant to low and medium concentrations (≤900 mg/kg), but sorghum tolerated high concentration of Zn. Also sorghum was more capable in removal of Zn from soil in comparison to common lambsquarter, so that soils contaminated with low Zn levels (≤900 mg/kg) can be remediated by sorghum. In addition, there was a significant correlation between 1 M NH4NO3-extractable soil Zn and the plants response (relative yield and shoot Zn concentration) to soil Zn contamination. پالایش سبز, سلمه تره, سورگوم, روی (Zn) Phytoremediaton, Sorghum, Common lambsquarter, Zinc. 1 9 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1266-1&slc_lang=fa&sid=1 H. Mirshekali حسن میرشکالی No H. Hadi هاشم هادی Yes H. Khodaverdiloo حبیب خداوردیلو No R. Amirnia رضا امیرنیا No