fa مکان‌یابی و ارزیابی توان اراضی برای توسعه کشت پسته در استان سیستان و بلوچستان با استفاده از GIS و AHP عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">این پژوهش با هدف مکان‌یابی و ارزیابی توان اراضی برای توسعه کشت پسته در استان سیستان و بلوچستان با تلفیق سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS)، تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و داده‌های سنجش از دور (تصاویر ماهواره‌ای Landsat 8 در بستر Google Earth Engine) انجام شد. هشت معیار شامل فاصله از کانال آب، جاده و مراکز جمعیتی، کاربری اراضی، شیب، ارتفاع، جهت شیب و ویژگی‌های خاک (شوری، بافت، اسیدیته) بر اساس نظر ۱۵ کارشناس وزن‌دهی شدند (شاخص ناسازگاری: 0/03). بیشترین وزن به فاصله از کانال آب (0/32)، خاک (0/25) و فاصله از جاده (0/14) اختصاص یافت. لایه‌های اطلاعاتی با قدرت تفکیک ۳۰ متر در محیط GIS تهیه و با روش همپوشانی وزنی تلفیق شدند. نقشه نهایی نشان داد که 13/8 درصد از مساحت استان در کلاس مستعد، 23/0 درصد در کلاس نسبتاً مستعد، 33/5 درصد در کلاس کمی مستعد، 27/5 درصد در کلاس نامستعد و 2/2 درصد دارای محدودیت مطلق قرار دارند. یافته‌ها نشان می‌دهد که 36/8 درصد مساحت استان پتانسیل قابل‌توجهی برای توسعه کشت پسته دارند؛ اما محدودیت اصلی دسترسی به منابع آبی است؛ به‌طوری که 65/5 درصد از مساحت استان از نظر فاصله از کانال‌های آبی در دسته نامستعد قرار دارند. بنابراین، توسعه پایدار کشت پسته در استان نیازمند برنامه‌ریزی دقیق با تمرکز بر مناطق مستعد و مدیریت پایدار منابع آبی است. نوآوری این پژوهش در اعمال ماسک‌های محدودکننده قطعی (Boolean Mask) برای حذف خطاهای اکولوژیکی و استفاده از پردازش ابری (GEE) برای هم‌زمانی زمانی داده‌هاست. همچنین، تحلیل تطبیقی نشان داد که توسعه کشت در برخی نواحی (مانند زاهدان) بیش از آنکه متکی بر پتانسیل ذاتی اراضی باشد، ناشی از برداشت از آب‌های زیرزمینی است که مدل با طبقه‌بندی این نواحی به‌عنوان &quot;نامستعد&quot;، هشداری پیشگیرانه درباره پایداری بلندمدت ارائه می‌دهد.&nbsp;</div> <div style="text-align: justify;">This research was conducted with the aim of site selection and land capability evaluation for the development of pistachio cultivation in Sistan and Baluchestan province by integrating Geographic Information Systems (GIS), the Analytical Hierarchy Process (AHP), and remote sensing data (Landsat 8 satellite imagery within the Google Earth Engine platform). Eight criteria, including distance from water canals, roads, and population centers, land use, slope, elevation, slope aspect, and soil characteristics (salinity, texture, and pH), were weighted based on the opinions of 15 experts (inconsistency ratio = 0.03). The highest weights were assigned to distance from water canals (0.32), soil characteristics (0.25), and distance from roads (0.14). Information layers with a spatial resolution of 30 m were prepared in the GIS environment and integrated using the weighted overlay method. The final map showed that 13.8 percent of the province is in the highly suitable class, 23.0 percent in the moderately suitable class, 33.5 percent in the marginally suitable class, 27.5 percent in the unsuitable class, and 2.2 percent has absolute limitations. The findings indicated that 36.8 percent of the province has significant potential for the development of pistachio cultivation; however, the main limitation is access to water resources. 65.5 percent of the province is located in the unsuitable category in terms of distance from water canals. Therefore, the sustainable development of pistachio cultivation in the province requires precise planning with a focus on suitable areas and the sustainable management of water resources. The novelty of this research lies in applying Boolean masks to eliminate ecological errors and using cloud computing (GEE) for the temporal consistency of data. Furthermore, comparative analysis revealed that crop development in some areas (such as Zahedan) relies more on groundwater extraction than on inherent land potential; the model classifies these areas as &quot;unsuitable,&quot; providing a preventive warning regarding long-term sustainability</div> شوری خاک, سنجش از دور, تحلیل فضایی, مدیریت منابع آبی, تصمیم‌گیری چندمعیاره Soil salinity, Remote sensing, Spatial analysis, Water resources management, Multi-criteria decision making 159 178 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-7505-1&slc_lang=fa&sid=1 Alireza Salehi علیرضا صالحی asalehi@yu.ac.ir Yes . Department of Forest Science and Engineering, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Yasouj University, Yasuj, Iran. گروه علوم و مهندسی جنگل، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران. Ayatollah Karami آیت اله کرمی salehifr5524@gmail.com No Department of Rural Development Management, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Yasouj University, Yasuj, Iran گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران Zahra Moshtagh زهرا مشتاق zahra.moshtagh@stu.yu.ac.ir No Department of Rural Development Management, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Yasouj University, Yasuj, Iran گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران Vida Aliyari ویدا علی یاری vida.aliyari@stu.yu.ac.ir No Department of Rural Development Management, Faculty of Agriculture and Natural Resources, Yasouj University, Yasuj, Iran گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران