fa بررسی شاخص‎های انرژی و بهره‎وری آب گندم آبی در استان خراسان رضوی (مطالعه موردی: شهرستان‎های مشهد، تربت جام، تایباد و باخرز) عمومی Ggeneral پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">انتشار گازهای گلخانه&lrm;ای و حصول بهره&lrm;وری قابل قبول آب و انرژی از مهم&lrm;ترین چالش&lrm;های پیش رو در بخش کشاورزی است. هدف از پژوهش حاضر بررسی شاخص&lrm;های انرژی و بهره&lrm;وری آب گندم آبی در استان خراسان رضوی است. به منظور بررسی این شاخص‌ها در این پژوهش از پرسشنامه استفاده شد. پرسشنامه‌ها به تعداد 200 پرسشنامه (شامل منطقه مشهد: 50، منطقه تربت جام: 50، منطقه تایباد: 50 و منطقه باخرز: 50) بود که اطلاعات جمع‌آوری‌شده شامل مقدار مصرف نهاده‌ها و نیز مقدار تولید بود. نتایج نشان داد که میزان بهره‌وری فیزیکی آب در دشت‌های مشهد، تربت جام، تایباد و باخرز به ترتیب برابر با 0/57، 0/72، 0/7 و 0/46 کیلوگرم بر مترمکعب است. همچنین نتایج نشان داد که بیشترین کارایی مصرف انرژی و بهره‌وری انرژی به ترتیب به میزان 2/18 و 0/148 کیلوگرم بر مگاژول مربوط به دشت تایباد و بیشترین انرژی مخصوص به میزان 10/92 مگاژول بر کیلوگرم مربوط به دشت باخرز بود. نتایج حاصل برای انتشار گازهای گلخانه‌ای نشان داد که بیشترین میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای در دشت مشهد و به میزان معادل 1539/68 کیلوگرم در هکتار و کمترین آن در دشت تایباد به میزان معادل 964/79 کیلوگرم در هکتار به‌دست آمد. نتایج کلی نشان داد که عملکرد محصول در مناطق نسبتاً خشک مانند تربت جام و تایباد نسبت به مناطق با ارتفاع بالاتر از سطح دریا و نیمه خشک، شبیه مشهد و باخرز بیشتر است.</div> <div style="text-align: justify;">Greenhouse gas emissions and achieving acceptable water and energy efficiency are among the most important challenges facing the agricultural sector. The objective of the current research was to investigate the indicators of water physical and economic productivity and energy of wheat in Khorasan Razavi Province. To evaluate these indicators, a questionnaire was used in this research. A total of 200 questionnaires, including 50 for each city, were distributed, and the amount of input consumption and production was collected. The results showed that the physical productivity of water in the plains of Mashhad, Torbat Jam, Taybad, and Bakharz was 0.57, 0.72, 0.7, and 0.46 kg/m3, respectively. Also, the results showed that the highest Energy efficiency and energy productivity were 2.18 and 0.148 kg/MJ, respectively, for the Taybad Plain, and the highest specific energy was 10.92 MJ/kg for the Bakharz Plain. The highest (1539/68 kg/ha) and lowest (964/79 kg/ha) greenhouse gas emissions were obtained in the Mashhad and Taybad plains, respectively. The overall results showed that crop yield in relatively arid areas such as Torbat-e Jam and Taybad is higher than in semi-arid areas with higher altitudes, similar to Mashhad and Bakhrez.</div> انرژی, راندمان, گازهای گلخانه‎ای, مدیریت آب Energy, Efficiency, Greenhouse gases, Water management 203 215 http://jstnar.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-7143-2&slc_lang=fa&sid=1 Vahid Shamsabadi وحید شمس آبادی v_shamsabadi@tjamcaas.ac.ir Yes Department of Water Sciences and Engineering, University of Torbat-e Jam, Torbat-e Jam, Iran. گروه علوم و مهندسی آب، مجتمع آموزش عالی تربت جام، تربت جام، ایران. MohammadnAser Modoodi محمدناصر مودودی mnmodoodi@tjamcaas.ac.ir No Department of Horticulture Sciences and Engineering, University of Torbat-e Jam, Torbat-e Jam, Iran. گروه علوم و مهندسی باغبانی، مجتمع آموزش عالی تربت جام، تربت جام، ایران Mahdi Moradi مهدی مرادی moradi@tjamcaas.ac.ir No Department of Horticulture Sciences and Engineering, University of Torbat-e Jam, Torbat-e Jam, Iran. گروه علوم و مهندسی باغبانی، مجتمع آموزش عالی تربت جام، تربت جام، ایران.